Faoi réir Chiorcláin 7/88 na Roinne Oideachais, a bhaineann le códanna iompair scoileanna, tá Bord Bainistíochta Ghaelscoil an Athar Tadhg Ó Murchú/Gaelscoil na Dúglaise tar éis dul i gcomhairle le foireann na scoile agus le Cumann na dtuismitheoirí agus tá glactha leis seo leanas mar ‘Cód Iompair’.
‘Sí aidhm Ghaelscoil an Athar Tadhg Ó Murchú ná ard chaighdeán gnáth iompair a chruthú sa phobal scoile. Bunaítear an cód iompair seo ar phrionsabal an mheasa mar ábhar ann féin sa chód is i gcur i bhfeidhm an chóid. Is ar leas na ndaltaí, na múinteoirí is na dtuismitheoirí atá sé ann. Beifear ag súil go ndéanfaidh gach ball den phobal scoile in éineacht leis an mBord Bainistíochta a d(h)ícheall deaiompar is meas ar chách a chur chun cinn sa scoil.
Cuspóir aon chóid iompair ar bith is ea an féinsmacht, rud is in mhianta do chách. Is gá mar sin go nglacfadh gach tuismitheoir leis an gcód iompair agus go ndéanfaidís a gcion féin chun é a chur i bhfeidhm. Tá sé riachtanach go míneodh na tuismitheoirí rialacha na scoile dá bpáistí is go dtabharfaidís tacaíocht do na rialacha seo. Beifear ag súil go dtabharfaidh na tuismitheoirí tacaíocht do na múinteoirí deanósanna iompair a chothú ina bpáistí.
Cuireann an cód iompair roimhe treoirlínte agus nósanna imeachta a chur ar fáil a chaomhnóidh i nGaelscoil an Athar Tadhg Ó Murchú/Gaelscoil na Dúglaise caighdeáin iompair agus atmaisféar a fhágfaidh an deis ag gach dalta sa scoil a chumas nádúrtha a thabhairt chun lán tairbhe.
Rianaíonn an cháipéis seo:
A. Caighdeáin iompair.
B. Nósanna imeachta leis na caighdeáin seo a chur i bhfeidhm.
Roinntear an t-iompar féin ina thrí chuid mar seo a leanas:
(i) Iompar scoile i gcoitinne
(ii) Iompar sa tseomra ranga i gcoitinne
(iii) Iompar sa chlós.
A. Caighdeáin Iompair
A.1.1. Caithfidh na daltaí Gaeilge a labhairt i gcónaí ach amháin i rith na dtráthanna do ranganna Béarla ar an tráthchlár.
A.1.2. Caitear an éide scoile gach lá.
Caitear raonchulaith na scoile ar laethanta a mbeidh an corpoideachas nó an sport sa tráthchlár. Moltar bróga nó buataisí a chaitheamh leis an éide scoile agus bróga reatha leis an raonchulaith. Níl buataisí ceadaithe ar ocáidí scoile. Tá cead na héadaí samhraidh a chaitheamh sa tríú téarma agus i Meán Fómhair má bhíonn an aimsir chuige. Sa chás nach mbeidh an éide iomlán á caitheamh ag dalta, soláthróidh an tuismitheoir/caomhnóir nóta scríofa mar mhíniú.
Caitheann na páistí an éide scoile i gcónaí agus iad i láthair áit ar bith ar son na scoile nó ag glacadh páirte in imeachtaí thar cheann na scoile. Mar an gcéanna, moltar an éide scoile mar fheisteas oiriúnach do lá an Chomhneartaithe. Caitear róbaí, a chuirtear ar fáil sa scoil, ar lá na Céad Chomaoine.
A.1.3. Ní ceart d’aon dalta an scoil a fhágaint i gcaitheamh uaireanta scoile gan chead faoi leith ón múinteoir ranga nó ón bpríomhoide. Ní bheidh an cead seo le fáil ach ar bhonn iarratais scríofa i leabhrán obairbhaile an dalta nó más gá, i bhfoirm litreach faoi chlúdach séalaithe. Ina leithéid de chás, caithfidh an tuismitheoir nó an caomhnóir an páiste a bhailiú ó dhoras an tseomra ranga.
A.1.4. Sa chás go mbíonn dalta as láthair, caithfidh an tuismitheoir nó an caomhnóir míniú scríofa a sholáthar ar fhilleadh don dalta. Má bhíonn an páiste as láthair 20 lá nó níos mó bíonn dualgas reachtúil ar an scoil é a chur in iúl don Bhord Náisiúnta Leasa Oideachais.
A.1.5. De bharr forálacha an pholasaí árachais, ní ceadmhach do na daltaí fanacht sa seomra ranga le linn am sosa. Má theastaíonn ón tuismitheoir nó ón gcaomhnóir go bhfanfadh an dalta istigh de bharr cúiseanna sláinte, caithfear cead scríofa a tuismitheora/caomhnóra a sholáthar chuige seo. Iarrtar ort gan páiste breoite a chur ar scoil.
A.1.6. Caithfidh tuismitheoirí an leabhrán obair bhaile a scrúdú agus a shíniú gach lá.
A.1.7. Éilítear ar na daltaí cúirtéis agus dea-bhéasa a léiriú dá chéile agus do gach duine fásta a chasfar orthu ar scoil.
A.1.8. Ní ghlacfar le bulaíocht ar dhaltaí eile mar iompar.
A.1.9. Éilítear ar na daltaí an fhírinne a insint agus a bheith macánta lena chéile agus ina gcaidreamh leis an scoil.
A.1.10. Éilítear go ndéanfar rud ar iarratas na múinteoirí i gcónaí.
A.1.11. Ar mhaithe leis an tsábháilteacht, iarrtar ar na daltaí siúl sa scoil agus cúram a dhéanamh de dhaoine eile, go háirithe de dhaltaí atá níos óige ná iad féin.
A.1.12. Tá cosc iomlán ar dhaltaí sa seomra foirne agus san oifig. Níl cead ag dalta ar bith dul isteach in aon cheann díobh ach ar iarratas speisialta ó bhall den fhoireann teagaisc.
A.1.13. Caithfear a bheith aireach i dtaobh airnéis agus troscán na scoile. Beidh ar an tuismitheoir nó ar an gcaomhnóir cúiteamh cuí a dhíol i gcás aon díobhála a dhéanfaidh dalta.
A.1.14. Is ceart do na daltaí cúram gníomhach a dhéanamh dá dtimpeallacht agus bheith ar a ndícheall i gcónaí chun an scoil a choimeád glan agus saor ó bhruscar.
A.1.15. Tá an tsúil ann go bhfágfaidh na páistí láthair na scoile ag úsáid an geata do choisithe go beacht ar 2.30i.n.gach lá.
A.1.16 Tá cosc ar alcól, ar thoitíní agus ar substaintí mídhleathaí sa scoil
A.1.17. Tá cosc iomlán ar ghuma coganta.
A.1.18. Níl cead ag páistí smidiú a chaitheamh.
A,1,19. I gcomhthéacs an tsláinte agus na sábháilteachta níl aon chead ag páistí seodra d’aon shaghas a chaitheamh.
A.1.20. Níl aon chead ag páistí fón póca a úsáid sa scoil nó in aice na scoile ag 2.30 i.n.
A.1.21. Tá an tsúil ann go mbeadh páistí ar scoil in am. Tagann said isteach trí gheata na gcoisithe amháin. Má bhíonn said déanach don rang ba choir dóibh leithscéal a ghabháil leis an múinteoir. Má tharlaíonn sé go minic caithfidh an tuismitheoir nóta a sholáthar leis an gcúis curtha in iúl.
A.1.22 Má tá páiste ag teach tar scoil ar rothar caithfidh siad an rothar a shiúil tríd gheataí na gcoisithe.
A.I.23 Níl cead ag páistí a bheith sa ghairdín ‘Anam Cara’ gan fheitheoireacht ó mhuinteoir nó ó thuismitheoir.
A.2. Iompar sa Seomra Ranga.
Tá sé de cheart ag gach páiste taitneamh a bhaint as an lá ar scoil agus caithfear bheith ag féachaint chuige sin sa seomra ranga. Mar sin, tá sé tábhachtach go gcuirfí i gcoinne iompair mhírialta agus tá sé tábhachtach go dtabharfadh an tuismitheoir nó an caomhnóir cabhair don mhúinteoir ranga chun a leithéid a aithint agus a leigheas.
A.2.1. D’fhéadfaí iompar dá leithéid seo leanas a áireamh mar iompar mírialta:
-caint go leanúnach le páistí eile, nó caint ghránna, nó caint nach bhfuil inghlactha.
-bogadh timpeall sa seomra i slí a dhéanfadh cur isteach nó amach ar dhaoine eile.
-diúltú rud a dhéanamh ar an múinteoir.
A.2.2. Beifear ag súil leis go ndéanfaidh gach páiste an obair atá leagtha dóibh idir obair ranga agus obair bhaile. Bac ar cheart-riaradh an ranga is ea easpa leanúnach iarrachta ón dalta.
A.3. Iompar sa Chlós:
Áit a bhfuil scata mór páistí bailithe le chéile i spás chomh beag, caithfear tús áite a thabhairt do shábháilteacht na bpáistí. Is chuige sin go príomha a leagadh amach na treoirlínte seo leanas:-
A.3.1. Caithfear rud a dhéanamh ar an múinteoir i bhfeighil i gcónaí.
A.3.2. Caithfidh na páistí fanacht i gcónaí laistigh den limistéir atá leagtha amach don súgradh.
A.3.3. Beifear ag súil go mbogfaidh na páistí timpeall, is iad ag súgradh, i slí a dhéanfaidh cúram de shábháilteacht na bpáistí eile.
A.3.4. Ní cheadaítear ar chor ar bith cluichí ina mbeadh tarraingt no sracadh, nó iompar eile a bhféadfadh gortú d’éinne a theacht as.
A.3.5. De réir na hócáide, buailfidh an múinteoir i bhfeighil an cloigín no séidfidh sé/sí feadóg le haird cách a fháil. Caithfear géilleadh do seo agus éirí as cibé rud a bheidh ar siúl agus fanacht le treoir an mhúinteora.
A.3.6. Ag tús am sosa, siúlfaidh gach grúpa ranga go dtí an clós. Ag deireadh na tréimhse, déanfaidh gach grúpa ranga líne san áit chuí agus fanfaidh siad go dtabharfaidh an múinteoir ar ais isteach sa rang iad.
A.3.7. Ar lá fliuch, fanfaidh an rang ina sheomra féin agus ina shuí.
A.3.8. B’inmholta nach mbeadh na páistí ag rith sa chlós.
B. Nósanna imeachta leis na caighdeáin seo a chur i bhfeidhm.
Is cás leis an mBord cearta aonair gach uile pháiste sa scoil, agus is cás leis an mBord cearta na bpáistí i gcoitinne agus dá réir sin, ní féidir leis an mBord ligint do chearta aonair éinne faoi leith teacht salach a chearta tromlach na bpáistí i gcoitinne. Chun timpeallacht éifeachtach scoile a chruthú, moltar na céimeanna smachta seo leanas:
B.1. I gcás mion shárú rialacha, fágfar an cúram faoin múinteoir ranga. Is é/í an múinteoir ranga freagartha as an rang áirithe sin a chinnfidh cé acu mór nó beag an cúram.
Má bhíonn páiste mírialta go leanúnach, nó gan aon iarracht a dhéanamh san obair bhaile nó san obair ranga go leanúnach, cuirfidh an múinteoir nóta sa leabhrán obair bhaile. Beifear ag súil go síneoidh an tuismitheoir/caomhnóir an leabhrán an tráthnóna céanna agus go dtógfar dá réir sin cibé céimeanna is gá.
B.2. Tharlódh sé go gcuirfí fios ar na tuismitheoirí chun na scoile chun an fhadhb a phlé agus go n-iarrfaí orthu a bhfocal féin a thabhairt air go n-éireofaí as an mí-iompar.
B.3. Más é tuairim an Bhoird Bainistíochta é, tar éis don Bhord dul i gcomhairle leis an bpríomh oide, go bhfuil páiste áirithe ag sárú cearta na bpáistí eile go leanúnach, gheobhaidh an tuismitheoir/caomhnóir litir ón mBord ag iarraidh orthu a bhfocal féin a thabhairt mar a sonraíodh thuas.
B.4. Ceal chomhoibriú ón tuismitheoir nó ón gcaomhnóir agus ceal leighis ar an mí-iompar, b’fhéidir gur ghá an chéim dheireanach smachta a thógaint agus an páiste a chur ar fionraí de réir ciorclán 7/88.
Is admháil é freastal an pháiste ar Ghaelscoil an Athar Tadhg Ó Murchú/Gaelscoil na Dúglaise go nglacann tuismitheoirí nó caomhnóirí an pháiste leis an gcód iompair seo agus leis na nósanna imeachta a ghabhann leis.
Le cur ar ais :
Táim tar éis an cháipéis seo dár teideal ‘Cód Iompair’ a léamh in a hiomláine agus tuigim í.
Ainm an pháiste: __________________
Rang: _______________